Margaret Atwood – The Entities

Linh thể

Lillie là nhân viên môi giới nhà đất, dù nhìn bà chẳng khớp với hình ảnh ấy tẹo nào. Trông bà không có gì là sắc sảo hay sành điệu hay lanh lợi, và so với những nhân viên nhà đất mà chính bà đã gặp thì người già nhất trong đó cũng phải thua bà đến hai chục mùa xuân. Xe bà đi – trắng, Ford, bốn chỗ, lúc nào cũng sạch như lau như ly – không phải là sê ri mới. Bà lái thận trọng, mắt dòm qua phía trên bánh lái như đang ngồi trong tháp pháo xe tăng.

Bà đang mập ra, chân cũng bắt đầu nhức, hơi khò khè mỗi lần lên xuống cầu thang. Mặc dầu thế, bà vẫn lên và xuống từng cái cầu thang của từng cái nhà bà giới thiệu. “Phì,” bà nói, bước tránh một bên trên đường xuống hầm. “Đừng có nhìn, chỉ là đồ giặt nhà họ thôi. Cái lò sưởi – anh chị có thể thay mới. Anh chị sẽ đi dây lại, chúng ta có thể bớt thêm vài ngàn là ít, chẳng gì thì cũng khô.” Hoặc bà lật bật trèo lên gác xép, dừng lại thở, nhân tiện săm soi những vết rạn trên vữa tường. “Anh chị sẽ xây một giếng trời, anh chị sẽ đập bỏ tường đi, nghe này, sẽ có không gian rộng rãi lắm. Đừng nhìn trong đó, toàn của vất đi thôi. Cái giấy tường này – nó chỉ là giấy dán tường thôi, anh chị hiểu chứ?”

Continue reading “Margaret Atwood – The Entities”

Margaret Atwood – Lady Oracle [trích]

Chương 26

Rất nhiều tuần sau vụ nổ, Marlene và Don cùng những người còn lại vẫn tin rằng tôi đang chở khối thuốc nổ loanh quanh trong thành phố, trong một chiếc Chevrolet 1968 màu ghi. Còn họ thì vẫn bàn cãi về mưu đồ hành động. Không phải là kế hoạch thực hiện, vì chẳng bao giờ đi xa được đến thế. Họ còn chẳng tới được bản đồ và phương án, họ ngắc lại ở mức độ lý thuyết thuần túy: chọn đối tượng này cho nổ đã phải thích hợp nhất hay chưa? Đấy sẽ là một cử chỉ yêu nước, đúng thế, nhưng như thế đã đủ yêu nước chưa, và nếu rồi thì liệu nó có đem lại điều gì cho nhân dân? Rất cần phải có một cử chỉ quyết định, Don lập luận, nếu không họ sẽ bị qua mặt. Chưa gì những ý tưởng mà họ cho là của mình mình đã bắt đầu xuất hiện trên xã luận các báo, và kết quả thăm dò ý kiến của Gallup đang ngả về phía họ. Những tiến triển này bị họ nhìn bằng con mắt lo ngại: cuộc cách mạng đang rơi vào tay những kẻ đáng ngờ.

Continue reading “Margaret Atwood – Lady Oracle [trích]”

Saadat Hasan Manto – fragments and sketches

“Khol do”

(assembled from various translations and fragments and analyses; liberties extravagantly taken)

Chuyến tàu đặc biệt rời Amritsar lúc hai giờ chiều và đến Mughalpura tám tiếng sau. Trên đường nhiều người đã bị giết, nhiều người bị thương và vô số người mất tích.

Mười giờ sáng hôm sau thì Sirajuddin tỉnh lại. Bác đang nằm trên nền đất, xung quanh là những đàn ông, đàn bà, trẻ con đang la thét. Vô cùng hỗn độn.

Bác nằm yên nhìn lên bầu trời vẩn đục. Bác hình như không nhìn, không nghe thấy cảnh náo loạn chung quanh. Người khác nhìn vào có thể tưởng ông già này đang chìm đắm trong suy nghĩ, nhưng không phải: bác đang còn trong cơn choáng, lơ lửng trên một hố sâu không đáy.

Continue reading “Saadat Hasan Manto – fragments and sketches”

Margaret Atwood – Rape Fantasies

Cái lối họ đang ầm ĩ lên về nó trên báo chí sẽ khiến anh nghĩ rằng nó là một phát kiến mới toanh, và không chỉ thế mà nó còn cực đỉnh nữa, ngang tầm vắc xin ung thư chẳng hạn. Họ in chữ hoa ngay trang nhất, và ở trang trong thì mấy cái bảng hỏi giống kiểu bạn đã phải là người vợ lý tưởng chưa hay mụ phệ hay nàng còm, anh nhớ chứ? phần chấm điểm thì lộn ngược lại cuối trang 73, rồi là những bảng hướng dẫn một hai ba bốn năm sáu bảy, anh biết không? CƯỠNG DÂM, MƯỜI BIỆN PHÁP CẦN NHỚ, cứ như thể là mười mốt tóc mới hay là gì không bằng. Ý tôi là cái đó thì có gì mà mới mẻ chứ?

Thế là ở cơ quan tất cả chỉ có ngồi nói về nó bởi mở tạp chí nào ra thì nó cũng chình ình ở đó ngay trước mũi, và thậm chí bắt đầu leo lên cả ti vi. Tôi thì thà mở phim June Allyson còn hơn nhưng giờ người ta không quay thêm nữa, mà ngay cả trong Giờ Phim Tối cũng không chiếu lắm thế. Ví dụ như ngày hôm kia, tức là thứ Tư, hôm nay thứ Sáu máu chảy về tim như người ta hay nói, chúng tôi ngồi quanh phòng ăn trưa của đám con gái – phòng ăn trưa, cứ nghĩ phải là nơi yên bình tĩnh lặng mới phải – và Chrissy gấp cuốn tạp chí đọc nãy giờ lại và mở miệng, “Thế nào các nàng, các nàng có huyễn tưởng cưỡng dâm bao giờ không?”

Margaret Atwood – The Bad News

Tin dữ

Sáng rồi. Hiện thời đêm đã qua. Đã đến thời khắc dành cho tin dữ. Tôi hình dung tin dữ là một con chim khổng lồ, dang đôi cánh của loài quạ với khuôn mặt của giáo viên chủ nhiệm tôi hồi lớp Bốn, búi tóc một nắm, răng hôi xì, mày nhăn môi bĩu đủ cả, lượn vòng quanh trái đất trong màn đêm che giấu, hài lòng được mang đi những tin tức không lành, rổ trứng thối quắp dưới chân, và biết đích xác – khi mặt trời lên – nên thả chúng xuống chỗ nào. Xuống đầu tôi, chẳng hạn.

Ở nhà tôi, tin dữ đến dưới dạng một tờ báo đăng tin dữ. Tig mang nó lên tầng. Tig tên thật là Gilbert. Rất khó giải thích khái niệm tên ở nhà cho những người nói tiếng nước ngoài, dù tôi cũng không mấy khi phải làm thế.

Margaret Atwood – Moral Disorder

Hội chứng rối loạn đạo đức

Chưa có xuân nào đẹp như năm nay, Nell nghĩ. Ếch – hay là cóc nhỉ? – ồm ộp kêu trong hồ, và liễu đuôi sóc với liễu đuôi mèo – không hiểu chúng khác gì nhau? – đều hé nụ, rồi cả bụi sơn trà và đào dại và mấy cây táo không ai ngó tới cùng bừng nở hoa, và một dãy thủy tiên xộc xệch do bàn tay một bà nông dân đã khuất từ đời nào cắm xuống nhú lên qua đám cỏ dại, cỏ khô bên lối xe đi. Chim hót vang. Bùn rắn lại.

Khi chiều đến, Nell và Tig ngồi ngoài sân nông trại đi thuê trong hai cái ghế dựa khung nhôm tìm thấy trong kho sau nhà, tay trong tay, phẩy tay đập khi có con muỗi tình cờ bay qua, và ngắm một con cú vằn dạy đôi cú con săn mồi. Mẹ con nhà cú luyện tập bằng một tá vịt con Tig mua thả vào hồ từ trước. Anh đã làm cho lũ vịt một thứ chuồng – giống như cái nhà con thiếu tường, đặt trên bè nổi trên mặt nước. Chỉ cần chui dưới mái là sẽ an toàn, nhưng hình như chúng chưa đủ khôn đến mức đó.

Con cú bổ xuống không một tiếng động qua mặt hồ nơi bầy vịt đang ngây ngô quạt nước, cuỗm đi mỗi đêm một con, mang từng con lên hốc cây khô chỗ cái tổ của nó, rồi xé xác con vịt chia cho hai cú con nhồm nhoàm nuốt, tới khi mười hai con không còn con nào.

“Nhìn xem,” Tig nói. “Uyển chuyển ra phết.”

Continue reading “Margaret Atwood – Moral Disorder”

Margaret Atwood – Hair Jewellery

Phải có một đường nói về nó chứ, hay là phương pháp, hay thủ thuật, chữ tôi cần đây rồi, nó diệt được khuẩn. Nói tiếp, hay thủ thuật nào đó, có lối nghĩ về nó mà không đổ máu và như thế sẽ không đau; đắm say nhớ lại khi thanh thản. Tôi cố dựng lại hình ảnh của mình thời đó, của cả anh nữa, nhưng cứ như dựng dậy kẻ chết rồi. Làm sao tôi biết không phải mình đang bịa đặt ra cả hai chúng ta, và nếu không phải bịa đặt đất sẽ thực sự là dựng dậy kẻ chết, là đùa với lửa. Việc gì tôi phải quấy rầy những kẻ ngủ mê, những kẻ mộng du ấy, giữa vòng tuần hành cơ học quanh những phố chúng ta từng sống, mỗi năm một nhạt nhòa thêm, giọng một rin rít thêm tới khi chỉ còn như tiếng ngón tay miết trên mặt kính ướt: ri rỉ như côn trùng, trong suốt như thủy tinh, không thành chữ. Với người chết chẳng bao giờ anh dám chắc là do họ tự muốn về hay do người sống muốn họ về. Lối giải thích quen thuộc là họ muốn chỉ bảo ta gì đó. Tôi không chắc mình có tin điều đó: lần này có vẻ tôi cần chỉ bảo họ thì hơn.